Περνώντας Τα Σύνορα: Νομικό Καθεστώς

Εκτύπωση


Τι γίνεται μ’ όλους αυτούς τους ανθρώπους που συρρέουν στη χώρα μας κατά δεκάδες, πολλές φορές και με κίνδυνο ζωής; Γιατί έφυγαν από τον τόπο τους; Που πάνε; Ποια η νομική τους θέση εδώ; Έχουν δικαιώματα;

Λαθρομετανάστες έχει επικρατήσει να τους λένε.

Στην πραγματικότητα είναι πρόσφυγες, προσ-φεύγοντες στη χώρα μας εξαιτίας σοβαρών πολιτικών κοινωνικών οικονομικών προβλημάτων στις πατρίδες τους. Οι περισσότερες από αυτές είτε σπαράσσονται από πολέμους ή εμφύλιες ταραχές είτε δε διαθέτουν σταθερή κυβέρνηση είτε δε σέβονται τα στοιχειώδη ανθρώπινα δικαιώματα ή και όλα αυτά μαζί. Ούτε λόγος λοιπόν για διαβατήριο ή άλλες νόμιμες διατυπώσεις. Καταφεύγουν στις χώρες της Ευρώπης διεκδικώντας το δικαίωμα στη ζωή με στοιχειώδη ελευθερία και ασφάλεια.
Έτσι, από τη στιγμή που θα πατήσουν το πόδι τους στην Ελλάδα έχουν διαπράξει το αδίκημα της παράνομης εισόδου στη χώρα. Για το λόγο αυτό σχεδόν άμεσα η Αστυνομία εκδίδει σχετική απόφαση απέλασης. Αυτό σημαίνει ότι ανά πάσα στιγμή μπορεί να επαναπροωθηθούν στις χώρες καταγωγής τους. Με την ίδια απόφαση της Αστυνομίας διατάσσεται διοικητική κράτησή τους για 3 μήνες (αν και ο σχετικός νόμος ορίζει το 3μηνο όχι ως υποχρεωτικό αλλά ως ανώτατο όριο κράτησης). Παραμένουν σε χώρους που ιδρύονται και λειτουργούν με μέριμνα της Περιφέρειας και φυλάσσονται από την Αστυνομία. Είναι προφανές βέβαια ότι δεν πρόκειται ούτε για χώρους διαμονής ούτε πολύ περισσότερο για χώρους φιλοξενίας αφού ούτε μπορούν να μετακινηθούν εκτός του χώρου ούτε βέβαια να φύγουν.
Υπάρχει κάποια δυνατότητα, να ζητήσουν την προστασία της χώρας και να μην απελαθούν;
Ναι αν ζητήσουν να αναγνωριστούν ως πρόσφυγες.

ΠΟΙΟΣ ΘΕΩΡΕΙΤΑΙ ΠΡΟΣΦΥΓΑΣ;
Η νομική έννοια του πρόσφυγα ορίζεται από τη Σύμβαση της Γενεύης του 1951 την οποία έχει υπογράψει και η Ελλάδα.
Σύμφωνα με αυτή τη Διεθνή Σύμβαση «πρόσφυγας είναι ένα πρόσωπο που αντιμετωπίζει δικαιολογημένο φόβο δίωξης εξαιτίας της φυλής, της θρησκείας της εθνικότητας, της κοινωνικής ομάδας στην οποία ανήκει ή των πολιτικών του πεποιθήσεων εφόσον δεν μπορεί να έχει την προστασία της χώρας καταγωγής του».
Αυτός ο ορισμός δεν περιλαμβάνει τους πρόσφυγες πολέμου. Αυτομάτως λοιπόν αποκλείεται από την προστασία που παρέχεται στους πρόσφυγες ένας μεγάλος αριθμός ανθρώπων που έχουν υποφέρει από τα δεινά του πολέμου και που η μόνη ελπίδα σωτηρίας τους ήταν η φυγή. Μπορούν βέβαια σύμφωνα με τον ελληνικό νόμο να ζητήσουν να τους χορηγηθεί άδεια παραμονής για ανθρωπιστικούς αλλά αφενός ακόμα και η υποβολή αυτού του αιτήματος στην πράξη απαιτεί την ύπαρξη δικαιολογητικών που είναι σχεδόν αδύνατο να διαθέτουν (όπως π.χ. συμφωνητικό μίσθωσης σπιτιού) αφετέρου αυτή χορηγείται σπάνια. Εξάλλου μέχρι να κριθεί το αίτημά τους ο κίνδυνος της απέλασης καραδοκεί ανά πάσα στιγμή.

ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΥΠΟΒΟΛΗΣ και ΕΞΕΤΑΣΗΣ ΤΟΥ ΑΙΤΗΜΑΤΟΣ ΑΣΥΛΟΥ
Δεν αρκεί να είναι κανείς πρόσφυγας πρέπει και να αναγνωριστεί ως τέτοιος από τις αρμόδιες αρχές.
Το αίτημα ασύλου βάσει του Π.Δ 61/1999 μπορεί να υποβληθεί οποιαδήποτε χρονική στιγμή από την είσοδο στην Ελληνική Επικράτεια, σε οποιαδήποτε ελληνική αρχή και μάλιστα ακόμη και προφορικά
Εξετάζεται από τα αρμόδια Τμήματα της Αστυνομίας. Για το λόγο αυτό πραγματοποιείται συνέντευξη του αλλοδαπού που έχει υποβάλει το αίτημα. Μετά από τις προτάσεις των αρμοδίων Υπηρεσιών για τη χορήγηση ασύλου εκδίδεται απόφαση του Γενικού Γραμματέα του Υπουργείου Δημόσιας Τάξης. η οποία στη συντριπτική πλειοψηφία των περιπτώσεων είναι αρνητική. Ο αιτών άσυλο έχει δικαίωμα να προσφύγει κατά αυτής της απόφασης μέσα σε 30 μέρες από την επίδοσή της σε αυτόν.
Η προσφυγή κρίνεται από το Υπουργείο Δημόσιας Τάξης ύστερα από γνωμοδότηση επιτροπής η οποία καλεί σε συνέντευξη τον αιτούντα άσυλο. Είναι αξιοσημείωτο ότι ακόμη και στις ελάχιστες εκείνες περιπτώσεις που η Επιτροπή εισηγείται θετικά για τη χορήγηση ασύλου, ο Υπουργός κατά κανόνα εκδίδει και πάλι αρνητική απόφαση.
Αν και το Π.Δ 61/1999 σαφώς ορίζει ότι η αμφιβολία σχετικά με τη συνδρομή ή μη των προϋποθέσεων του ορισμού του πρόσφυγα στο πρόσωπο του αιτούντος λειτουργεί υπέρ αυτού στην πραγματικότητα έχουν απορριφθεί αιτήσεις ασύλου με ισχυρότατες αποδείξεις σχετικά με τη δίωξη που έχει υποστεί ο αιτών.
Η μόνη δυνατότητα που απομένει πλέον στον αιτούντα άσυλο, αν δεν έχει στο μεταξύ απελπιστεί είναι η προσφυγή στο ανώτατο διοικητικό δικαστήριο της χώρας το Συμβούλιο Επικρατείας.


ΤΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΤΟΥ ΑΙΤΟΥΝΤΟΣ ΑΣΥΛΟ
Η υποβολή αίτησης ασύλου αναστέλλει αυτομάτως την απόφαση απέλασης.
Κανονικά οι αιτούντες άσυλο δεν πρέπει να κρατούνται όμως η πρακτική της Αστυνομίας είναι να εξαντλείται το 3μηνο της κράτησης ακόμη και για αυτούς.
Στον αιτούντα άσυλο χορηγείται ένα ειδικό δελτίο το οποίο και αποδεικνύει ότι έχει καταθέσει σχετικό αίτημα. Πρόκειται για τη λεγόμενη ροζ κάρτα. Τη δικαιούται μέχρι να ολοκληρωθεί η διαδικασία εξέτασης του αιτήματός του. Βάσει αυτής μπορεί να βγάλει άδεια εργασίας και να έχει δωρεάν νοσοκομειακή περίθαλψη.
Εάν τελικά κάποιος αναγνωριστεί ως πρόσφυγας του χορηγείται άδεια παραμονής διάρκειας 5 ετών. Αυτό βέβαια είναι σχεδόν απίθανο. Αρκεί να σημειωθεί ότι το 2003 από τις 8.178 αιτήσεις που κατατέθηκαν μόνο σε 3 ανθρώπους δόθηκε άσυλο.


ΤΙ ΓΙΝΕΤΑΙ Μ’ ΑΥΤΟΥΣ ΠΟΥ ΔΕΝ ΕΧΟΥΝ ΥΠΟΒΑΛΛΕΙ ΑΙΤΗΜΑ ΑΣΥΛΟΥ;
Αφού εκτίσουν το τρίμηνο της κράτησης τους οι αλλοδαποί που εισήλθαν παράνομα στη χώρα και δεν υπέβαλαν αίτημα ασύλου αφήνονται ελεύθεροι με ένα χαρτί που τους πληροφορεί στα Ελληνικά (!) ότι μέσα σε ένα χρονικό διάστημα συνήθως 30 ημερών οφείλουν να εγκαταλείψουν τη χώρα. Κάποιοι παραμένουν στην Ελλάδα παράνομα χωρίς χαρτιά, χωρίς δικαιώματα, εκτεθειμένοι σε οποιασδήποτε μορφής εκμετάλλευση, ρισκάροντας να συλληφθούν ανά πάσα στιγμή και να απελαθούν. Ο μεγαλύτερος όμως αριθμός αυτών κατευθύνεται παράνομα κα πάλι προς άλλες χώρες της Ευρώπης ελπίζοντας πάντα…Τελικά ποιον εξυπηρετεί η παρανομία? Σίγουρα όχι εκείνους ούτε το μέσο Ευρωπαίο πολίτη.


Ε.Παπαθανασίου
ΛΑΘΡΑ - ΦΘΙΝΟΠΩΡΟ 2004

Copyright © 2005 - 2017 lathra.
Wednesday the 20th. Free Joomla Templates by Joomla 2.5 Templates. ΛΑΘΡΑ; Επιτροπή αλληλεγγύης στους Πρόσφυγες Χίου www.lathra.gr