ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ ΠΟΛΕΜΟΥ

Εκτύπωση

ΙΣΚΑΝΤΑΡ ΧΑΜΠΑΣ*
Ημερολόγιο πολέμου (σελ.8)

o epomenos parakalo

Φωτό από τις πρώτες ημέρες του πολέμου στο Λίβανο (1)
(c) Iskandar Habache

[...] Εδώ και ώρες, ώρες που πλέον δεν μετρώ, κάθομαι στην τηλεόραση μπροστά, σαν να 'χε γίνει το μοναδικό μου όπλο. Τα δέκα δορυφορικά κανάλια, στα οποία κάνω σέρφινγκ, είναι τα πεδία των απελπισμένων μαχών μου και αυτό το γλοιώδες «κοντρόλ», κολλημένο τόση ώρα στο χέρι μου, είναι το μόνο μου εφόδιο ή μάλλον ό, τι απομένει. Είναι και μια δύναμη ελκυστική, που με κολλάει στον καναπέ, στο δωμάτιο και στον κόσμο. Νιώθω σαν στρατιώτης που τον εγκατέλειψε ο πόλεμος σε χαράκωμα γύμνιας, ένας στρατιώτης με τα μάτια ανοιχτά. Και τότε, αυτές οι κάποιες στιγμές περνούν γρήγορα από το μυαλό σου, και τις ξανανιώθεις μόνο μετά από κάποια ώρα, όταν δεν ξέρεις ακριβώς τι νιώθεις ή τι θα έπρεπε να νιώθεις ή και τι αισθανόσουν προ ολίγου. Σαν γυναίκα βιασμένη, τα συναισθήματά σου θολώνουν μπροστά στις φρικιαστικές εικόνες που ξεχύνει η τηλεόραση μπροστά σου και άλλοτε τα σιχαίνεσαι, άλλοτε εξαιτίας τους σιχαίνεσαι τον εαυτό σου.  Τι μπορείς να κάνεις όμως μπροστά στην τηλεόραση;

Θα στρογγυλοκάτσεις, όπως συνηθίζεις τις κανονικές ημέρες, με τα πόδια απλωμένα, θα καπνίσεις τα βραδινά τσιγάρα, θα κάνεις καναδυό επισκέψεις στην κουζίνα για να σερβιριστείς ένα ποτήρι, ένα δεύτερο, ένα ελαφρύ γεύμα; Αν κάποια στιγμή θελήσεις να φανταστείς τον εαυτό σου στην κατάσταση των εκτοπισμένων κι εκείνων που τρέμουν μέσα στα εύθραυστα σπίτια τους, στα περικυκλωμένα χωριά και τις πόλεις, θα απαγορεύσεις στον εαυτό σου τις μικρές αυτές οικιακές απολαύσεις, απόδειξη μιας κανονικής ζωής· τι θα κάνεις λοιπόν; Εσύ είσαι «πολιορκημένος» μπροστά στην τηλεόραση κατά τις ελεύθερες και άδειες στιγμές. Θα τηλεφωνήσεις σε έναν φίλο για να μοιραστείς μαζί του την ανησυχία για τα γεγονότα, φωνάζοντας, βρίζοντας, ενθουσιώδης, καταρρακωμένος, με διάφορα αντιφατικά συναισθήματα που σε πνίγουν κι εσένα και όσους σε περιβάλλουν; Θα αρκεστείς στο πελάγωμα των ματιών σου από τα δάκρυα, στη θέα ενός παιδικού κορμιού; Θα κλάψεις κιόλας; Και μετά; Στιγμές περαστικές είναι μετά από τις οποίες επιστρέφεις στη δουλειά σου ως θεατής, με σπαστό ωράριο.
Εμείς, τα έντομα, τα παράσιτα της τηλεόρασης, μόλις απομακρυνθούμε λίγο από την οθόνη, νιώθουμε τη φαγούρα του τοξικομανή· το αίμα μας ζητάει μια εικόνα, μια είδηση και μας πιάνει δύσπνοια αν δεν πάρουμε τη δόση μας. Μέρα με τη μέρα, ώρα με την ώρα, η ανάγκη για την ικανοποίηση της αυξανόμενης εξάρτησής μας μεγαλώνει.

Όπως ο βομβαρδισμός της Χάιφα έγινε αρχαία ιστορία, μια μικρή γουλιά και η καταστροφή των σπιτιών, της λιβανέζικης υποδομής και των εκατοντάδων θυμάτων καταναλώθηκε γρήγορα, κι όμως το τηλεόπληκτο αίμα μας ζητάει κι άλλο! Θέλουμε μια ρουκέτα τζελζάλ (που σημαίνει σεισμός), το Τελ Αβίβ, τη χερσαία εισβολή, τη νέα έκπληξη!

exterminator

Φωτό από τις πρώτες ημέρες του πολέμου στο Λίβανο (2)
(c) Iskandar Habache

Εμάς, τα παιδιά της τηλεόρασης, μας αρέσουν οι εκπλήξεις, έχουν γίνει το καθημερινό μας ψωμί, ο ρυθμιστής του χρόνου μας. Προτού κοιμηθούμε, κάνουμε έναν τελευταίο γύρο στα κανάλια, μήπως και πέσουμε επάνω στην «έκπληξη» κι αφού βεβαιωθούμε ότι δεν έφτασε ακόμη, πηγαίνουμε για ύπνο για να βιαστούμε, όταν ξυπνήσουμε, να κάνουμε τον πρωινό γύρο, μήπως και ο Άη Βασίλης των εκπλήξεων μπήκε όταν κοιμόμασταν στην καμινάδα της οθόνης να αφήσει μία έκπληξη για εμάς. Τρώμε γρήγορα, θέλοντας να πείσουμε τον εαυτό μας ότι ζούμε όντως στο ρυθμό των γεγονότων και όταν διαπιστώσουμε ότι δεν υπάρχει πραγματικά κάτι καινούργιο, απογοητευόμαστε κατά κάποιο τρόπο, λες και η προσωρινή απομάκρυνσή μας από την οθόνη, λόγω επαγγελματικής απασχόλησης ή άλλων δραστηριοτήτων, είναι η πιθανή αιτία της ανυπαρξίας τέτοιων γεγονότων.

Εμείς, τα παιδιά της τηλεόρασης, νομίζουμε ότι ο κόσμος κινείται μόνο και μόνο χάρη στην ισχύ του βλέμματός μας. Όμως είναι ο πόνος, αυτός ο πόνος που μας λεηλατεί και μας διαπερνάει ασταμάτητα, τίποτε άλλο. Είναι ο πόνος του αυτισμού. Ο πόνος του θεάματος, ο απύθμενος πόνος του θεάματος. Είναι απλούστατα ο πόνος της απέραντης αδυναμίας μας.

Και στην οθόνη, κάποιος φωνάζει ή ψιθυρίζει, υποστηρίζοντας την «Αντίσταση»· άλλοι μουρμουρίζουν ή βροντοφωνάζουν την αποδοκιμασία της «Αντίστασης»· και στην οθόνη «εξεγερμένοι», «επαναστάτες», «εθνικιστές Άραβες», «τυχοδιώκτες», «ακλόνητοι» και στην οθόνη «φιλελεύθεροι», «ορθολογιστές», «ρεαλιστές», «καρτερικοί»· και στην οθόνη «ανθρωπιστές», «ουδέτεροι», «λογικοί», αμήχανοι... Και στην οθόνη, μια αυξανόμενη  τρέλα και μια ατέρμονη καταστροφή. Κι εσύ είσαι μετέωρος ανάμεσα στο «κοντρόλ» και σ' όλους αυτούς. Και ονειρεύεσαι ότι βυθίζεσαι σ' έναν ύπνο μεγάλο που θα τα εξαφανίσει όλα.

Ονειρεύεσαι ένα κρεβάτι που δεν θα το διεκδικούν χιλιάδες πτώματα. Ονειρεύεσαι μια ζωή ασήμαντη, μια ζωή όπου οι ημέρες περνούν όπως θα έπρεπε, όπως περνούν για τους άλλους ανθρώπους, σε άλλα μέρη του πλανήτη.

Όμως το ξέρεις ότι ονειρεύεσαι και πως ό,τι βλέπεις στην οθόνη δεν είναι ψευδαίσθηση, αλλά η πραγματικότητα κομμένη σε μικρές ψευδαισθήσεις. Διότι έτσι είναι ο τηλεοπτικός πόλεμος: Η πραγματικότητα κομμένη σε μικρές ψευδαισθήσεις. Ψευδαισθήσεις μιας νίκης ή μιας ήττας. Αλήθεια ή ψέμα. Μέρα ή νύχτα. Αίσθηση ή αναισθησία. Διότι στο τέλος μόνο εκείνο το κόκκινο φωτάκι μένει στην άκρη της οθόνης και του κοντρόλ... Και στο τέλος, κάπου αλλού, στην πραγματική ζωή, πίσω από τη γυάλινη οθόνη, υπάρχουν ακόμη σκοτωμένοι, πρόσφυγες, καταστροφές... Εκεί όπου δεν φτάνει το βλέμμα, όπου δεν χτυπάει η καρδιά, όπου δεν λαμπιρίζει το φως. [...]

*Απόσπασμα από το προσωπικό ημερολόγιο του ποιητή, διανοούμενου και δημοσιογράφου της λιβανέζικης καθημερινής εφημερίδας Assafir, Ισκάνταρ Χάμπας, (Iskandar Habache) γεννημένου το 1963 στη Βηρυτό.

Copyright © 2005 - 2017 lathra.
Saturday the 25th. Free Joomla Templates by Joomla 2.5 Templates. ΛΑΘΡΑ; Επιτροπή αλληλεγγύης στους Πρόσφυγες Χίου www.lathra.gr